The effect of si and mo on the isothermal transformation treatment and tempering of a bainitic medium C steel
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, METALURJİ VE MALZEME MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: GÜLTEN KAFADAR
Danışman: BİLGEHAN ÖGEL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Genellikle orta-yüksek C (~0.5-1%), yüksek Mn (~1-2%) ve yüksek miktarda Si (~1-2%) içeren beynitik çelikler yüksek mekanik özellikleri nedeniyle son yıllarda oldukça popüler bir hale gelmiştir. Ama dönüşüm süreleri çok uzun sürmektedir (7-14 gün). Bu çalışmada, beynitik dönüşüm süreleri daha kısa olan beynitik çeliklerin elde edilmesi ana hedeflerden biridir. Bu, alaşımlardaki Mo ve Si oranları değiştirilerek sağlanabilir. Bu tez çalışmasında, orta karbonlu beynitik çeliğin izotermal dönüşüm işlemi incelenmiştir. Bu araştırma, ağırlıkça %2 Mo'nun beynitik dönüşüm kinetiği ve beynit morfolojisi üzerindeki etkisini ağırlıkça %0.6C-1.2%Si-1.0%Mn (60SiMn5) çelikte incelemeyi amaçlamaktadır. Beynitik dönüşüm için farklı ısıl işlemler uygulanmıştır. İlk set numunelerde 950°C'de östenitleme yapılmıştır. Bunu, MS'nin hemen üzerinde ve daha yüksek sıcaklıklarda bir izotermal işlem izler. İkinci set numuneler 950°C'de östenitlenmiş, tuz banyosunda hızla soğutulmuş ve farklı zaman aralıklarında 200°C-300°C arasında izotermal işlem uygulanmıştır. Başka bir numune seti, östenitleme işleminden sonra hızla yağda soğutulmuş ve ardından 200°C-550°C sıcaklık aralığında temperlenmiştir. Mekanik özellikleri araştırmak için sertlik testi ve çekme testi uygulanmıştır. 60SiMn5 numunelerinde beynit miktarının artmasıyla kalıntı östenit miktarı artar, ancak ağırlıkça %2'si Mo ilavesinde 60SiMn5 beynitik numunelerinde kalıntı östenit görülmez. %2 Mo ilavesi olan 60SiMn5 numunelerinde, 500°C'de temperleme neticesinde ikincil sertleşme tepe noktası oluşur. İkincil sertleşmenin incelenmesi, Mo'nun temperlenmiş beynitik çeliklerdeki davranışına da katkıda bulunacaktır.