Identification of gaps in the interface between spatial planning decisions and construction practice of built-up areas in the scope of seismic resilient cities: Case of Kahramanmaraş


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Deprem Çalışmaları Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: ELİF ZEYNEP ÇEPNİ

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Meltem Şenol Balaban

Eş Danışman: Ayşegül Askan Gündoğan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Türkiye'de kent planlama ve yapılaşma süreçlerinde tektonik nedenlerle meydana gelen depremler büyük hasarlarla sonuçlanmıştır. Depremler sonucu gerçekleşen can kayıpları ve mal hasarları büyük maddi ve manevi kayıplara yol açmıştır ve açmaya devam etmektedir. Özellikle depremlerin sıklıkla yaşandığı ülkemizde, sismik açıdan uygun olmayan zeminler için alınan imar kararları, mühendislik standartlarından ve tasarımlarından yoksun olarak devam eden inşaat süreçleri, günümüzün en kalabalık şehirlerini, bu çalışmanın ana konusunu oluşturan depremlere karşı savunmasız hale getirmiştir. Bu nedenle bu çalışmada, şehir ve bölge planlama sürecinin analiz aşamasından itibaren, sismik açıdan dirençli şehirlere sahip olmak için planlama kararları ile inşaat uygulamaları arasındaki temel boşlukları bulmak için Türkiye'nin mevzuat şeması altında alınan gelişme kararları ve uygulanan inşaat süreçleri incelenmiştir. Bu bağlamda çalışmada ilk aşama olarak, imar planlarına altlık oluşturacak jeolojik etütlerin planlama ile ilişkisi ve daha sonra sismik açıdan riskli alanlarda yapı tasarım ilkeleri ve bu süreçte karşılaşılan sorunlar, ülke genelinde değerlendirilmiştir. Sismik açıdan dirençli kentleime ve yapılaşma süreçleri içinde planlama ve mühendislik gibi geniş alanda uzmanlık gerektiren çalışmaların farklı disiplinlerin katkısı ile hayata nasıl geçirilebileceği detaylı olarak açıklanmıştır. Son bölümde ise elde edilen kentsel sismik dirençlilik kriterleri Kahramanmaraş İli özelinde değerlendirilmiş ve buna bağlı olarak geliştirilen mekansal öneriler sunulmuştur.