Phytoplankton pigment distribution in the Cilician basin: Northeastern Mediterranean


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Deniz Bilimleri Enstitüsü, Deniz Biyolojisi ve Balıkçılık Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2008

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: NEBİL YÜCEL

Danışman: ZAHİT UYSAL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez kapsamında Kilikya baseni yüzey fitoplanktonu klorofil ve pigmentkompozisyonundaki yer ve zamana baglı degisimler irdelenmeye çalısılmıstır. Bunedenle, Kasım 2005 ve Eylül 2007 tarihleri arasında destekleyici biyolojik,kimyasal ve fiziksel verileri toplamak üzere Orta Dogu Teknik Üniversitesi, DenizBilimleri Enstitüsü'ne ait Bilim-2 Arastırma gemisi ile tüm baseni kapsayan 8 adetsefer gerçeklestirilmistir. Klorofil ve fitoplankton pigmentleri yüksek performanslısıvı kromotografisi (HPLC), spektrofluorometre ve yerinde (in-situ) fluorometrekullanılarak analiz edilmislerdir. Sefer hatları boyunca Turner marka sahafluorometresi yardımı ile yerinde (in-situ) gerçek zamanlı yüzey klorofil degerleriölçülmüstür. Yer ve zamana baglı olarak fitoplankton pigment ve klorofiliçeriklerindeki olası degisimler, es zamanlı toplanan ortam biyolojik, fiziksel vekimyasal parametreleri ile birlikte sentezi yapılarak degerlendirilmistir.Çalısma süresince yüzey sularında klorofil derisimi 0.01 and 0.76 ?g/Ldegerleri arasında ölçülmüstür. En yüksek klorofil derisimi Nisan 2007'de Seyhannehri önünde ölçülmüstür. Genelde kıta sahanlıgı ötesi derin sulara (200 metredenderin) oranla sıg kıta sahanlıgı suları daha yüksek oranlarda klorofil içermektedir.Yüksek degerler nehir bosaltım alanlarına, açık sularla etkilesimin en azaindirgendigi iç körfezlere ve upvelling alanlarına özgüdür. Üs tabakalarda yeterli vegerekli oranda besin tuzlarının bulunmadıgı yaz dönemlerinde, klorofil derisimleri0.01- 0.35 ?g/L arasında düsük düzeylerdedir. Klorofil içeriklerindeki yereldegisimler, yüzey sularındaki fiziksel (sıcaklık, tuzluluk, akıntılar, upvelling) vekimyasal (besin elementleri) degisimlerle ilintilidir.Bahar aylarında yüksek oranda tatlı su girdisi saglayan büyük nehirler(Göksu, Ceyhan, Seyhan, Asi ve Lamas) basen kıta sahanlıgı sularının verimliligindeönemli bir rol oynamaktadır. Küçük ölçekli upvelling olayları sonucu açık sulardabelirgin bir klorofil artısı gözlenmistir. Genelde kıyı suları için fosfat, açık sular içinazot sınırlayıcı besin elementidir. ncelenen toplam yedi adet belirleyici pigmentintamamı Mart ve Nisan 2007'de 33 no'lu açık istasyonda ve Kasım 2005'te 24 no'luskenderun Körfezi'nin ortasındaki istasyonda saptanmıstır. Genelde en baskınPrymnesiyofit'leri (kokkolithoforid- Emiliana huxleyi) sırası ile diyatomlar vesiyanobakteriler izlemistir. Proklorofitler Kasım 2005'te açık sularda baskın olarakgözlenmistir. Klorofitler çalısma süresince sadece iki kez Nisan ve Eylül 2007dönemlerinde baskın olarak temsil edilmislerdir.Anahtar Kelimeler: Klorofil, iz pigmentler, etkenler, Kilikya baseni, kuzeydoguAkdeniz.