Duration, temporality, and freedom: Self-creation in Bergson and Sartre


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, FELSEFE ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: REYHAN YILMAZ

Danışman: ELİF ÇIRAKMAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma, özgürlüğün kendiliğinden olması bakımından nasıl anlaşılması gerektiğini yaşam felsefesi ve fenomenolojinin bakış açılarından keşfetmeyi hedefler. Bu bağlamda, onların niteliksel zaman anlayışları ile bağıntılı olarak, Bergson ve Sartre'da özgürlük nosyonuna odaklanır. Özgürlüğü birbiri ardına gelen şimdilerin dizini olan zaman anlayışı altında tartışan belirlenimcilik ve özgür irade teorilerinin ötesinde, Bergson'da özgürlük, yaşamın kendini yaratıcı faaliyetine; Sartre'da ise, esas seçim temelinde kişinin kendini belirlemesine işaret eder. Sartre, kendi-için-olan varlığın ontolojik yapısını dikkate alarak ilkel (orijinal) zamansalllığı ileri sürer. Öte yandan Bergson, süre ile uzamsal zaman arasındaki farkı vurgular. Bu önemli noktaları açıklamak için bu tez, iki felsefede de bilinç ve kendilik kavramlarını inceler. Ayrıca, Sartre'ın, Bergson'cu özgürlüğü varoluşçu bakış açısından nasıl dönüştürdüğünü ortaya çıkarmak için onun süre kavramı üzerindeki eleştirisini tartışır.