Türkiye ve Singapur 5. sınıf matematik ders kitaplarındaki matematiksel görevlerin Bloom'un revize edilmiş taksonomisi ve de Lange'ın bağlam çerçevesine göre analizi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, MATEMATİK VE FEN BİLİMLERİ EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: ÖZGE ATİLA

Danışman: IŞIL İŞLER BAYKAL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmanın amacı, Türkiye Yüzyıl Eğitim Modeli doğrultusunda hazırlanan 5. sınıf matematik ders kitabındaki sayılar ve cebir ile ilgili matematiksel görevleri incelemek ve bu görevleri Singapur'da kullanılan 5. sınıf matematik ders kitabındaki görevlerle karşılaştırmaktır. Analiz sürecinde Bloom'un Revize Edilmiş Taksonomisi ve de Lange'nin bağlamsal çerçevesi kullanılmıştır. Bulgular, her iki ülkenin ders kitaplarındaki görevlerin büyük ölçüde "anlamak," "uygulamak" ve "analiz etmek" düzeylerinde yoğunlaştığını göstermiştir. Her iki ülkenin ders kitabındaki görevlerin çoğu "uygulamak" düzeyinde yer alırken bunu sırasıyla "anlamak" ve "analiz etmek" düzeyindeki görevler takip etmiştir. Bu da öğrencilerin çoğunlukla orta düzey bilişsel süreçleri harekete geçiren görevlerle karşı karşıya kaldıklarını göstermektedir. Türk matematik ders kitaplarında "değerlendirmek" ve "üretmek" üst düzey bilişsel süreçlerini hedefleyen görevler bulunmazken, Singapur ders kitaplarında da bu tür görevlerin oranı her iki seviyede de ihmal edilebilir düzeyde bulunmuştur. Bu, her iki ülkenin ders kitaplarında önemli bir eksikliktir. Bağlam kullanımı açısından, Türkiye ve Singapur'da "bağlam içermeyen görevler" diğer bağlam türlerinden daha yaygın bulunurken, "kamuflaj bağlam" içeren görevlerin Türkiye'de Singapur'dan daha yaygın olduğu görülmüştür. Her iki ülkede de "ilişkili ve gerekli bağlam" içeren görevlerin oldukça sınırlı olduğu gözlemlenmiştir. Singapur 5. sınıf ders kitabı, görev çeşitliliği ve sayısı açısından daha geniş bir dağılıma sahip ve tüm bilişsel düzeyleri kapsamaktadır. Buna karşılık, Türk 5. sınıf ders kitaplarında üst bilişsel düzeylerden biri olan "analiz etmek" basamağındaki görevlere daha fazla yer verildiği görülmüştür.