Türkiye'nin yeni refah rejimine doğru : yoksulluğun azaltılmasında yeşil kart uygulaması.


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Edebiyat Fakültesi, Sosyoloji Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2002

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: Zehra Nurdan Atalay

Danışman: HEDİYE SİBEL KALAYCIOĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tezin amacı, sosyal politikaları planlayanlar ve bu hizmetleri sunanlar tarafından, Türkiye'deki sosyal refah devletinin nasıl düşünülüp, uygulandığını araştırmaktır. Sosyal bütçe ve varolan refah mekanizmalarının sunumunun yaraşıra, sosyal politikaları planlayanların ve bu hizmetleri sunanların refah mekanizmalarının ihtiyaçlarını ve işlevlerini nasıl gördükleri önemlidir. Sosyal politikaları planlayanların ve bu hizmetleri sunanların kavramsallaştırmaları tartışacağım gibi, varolan fonların ve mekanizmaların insanlara dağıtılmasında oldukça etkilidir. Politika planlayanların ve hizmet sunanların bu konulara yaklaşımını incelemek için sağlanan birçok refah hizmeti arasında, Yeşil Kart Uygulamasını seçmeye karar verdim çünkü bence Yeşil Kart Uygulaması Türk Refah Devletinin yoksulluğu azaltma amacıyla uyguladığı en somut politika örneği olarak sunulabilir. Bu niteliksel çalışma, 2002 Yazında politika planlayan ve Ankara'nın iki farklı ilçesinde çalışan hizmet sunan 10 kişiyle derinlemesine mülakat yapılarak gerçekleştirilmiştir. Buna ek olarak, Yeşil Kart Uygulamasını Türkiye'de başlatan ve kabul edilmesinde onun siyasi sorumluluğunu alan üç tarihsel kişiyle de uzun mülakatlar yaptım. Mülakatlar sırasında, politika planlayanların ve hizmeti sunanların refah değerlendirdikleri araştırıldı. Çalışmanın ana sonucu, hem politika planlayanlar hem de hizmeti sunanlarınTürk Refah Devletinin hem parçalı hem de sınırlı yapısına işaret ederken, varolan refah devleti yapısını -sınırlı ve yetersiz yardımları ve bu kaynakların dağıtımında yaşanan karmaşayı- meşrulaştırmaya olan eğilimleridir. İkinci olarak, refah uygulamaları onların bürokratik hiyerarşide bulundukları konuma göre değişmektedir. Hizmeti sunanlar muhtaçlarla karşı karşıya kaldığında yufka yüreklilik sergilerken, sistemin muhtaçlar tarafından suistimal edildiğini söyleyerek onları suçlayabilmektedir. Politika planlayanlar ise yaşanan durumu ve ihtiyaçların derecesini bilmekten uzaktır.Anahtar Kelimeler: Refah Devleti, Türkiye, Yoksulluğun Azaltılması, Yeşil Kart, Bedava Sağlık Hizmeti, Yoksul.