Two challenges to Kantian-Rawlsian liberal account of the self: Sandel and Foucault


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi, Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2002

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: HAYATİ GENÇ

Danışman: CEM DEVECİ

Özet:

oz KANTÇI-RAWLSCI LİBERAL BENLİK ANLAYIŞININ ELEŞTİRİLERİ OLARAK SANDEL VE FOUCAULT Genç, Hayati Yüksek Lisans, Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Tez Yöneticisi: Yrd. Doç. Dr. Cem Deveci Ekim 2002, 126 sayfa Bu çalışma, liberal benlik anlayışını Sandel ve Foucault'nun eleştirileri bağlamında sorunsallaştırmayı amaçlamaktadır. Liberal benin Kant'ın benlik ve ahlak anlayışında ve Rawls'in "ilk durum" tasarımında göründüğü şekliyle izi sürülmektedir. Bu temel üzerinde, Sandel'in toplulukçu ve Foucault'nun soykütüksel perspektiflerinden liberal kurucu benliğe gelen eleştiriler sırasıyla serimlenmektedir. Sandel, benliği ve onun ötekilerle ilişkisini liberal görüşten farklı algılamakta ve benliği sadece akıl ve seçimle tanımlamak yerine esas belirleyenler olarak tarihsellik ve sosyallik terimlerinin altını çizmektedir. Sandel liberal atomist benliğe alternatif olarak kişilerarasındalıkla genişletilmiş bir benlik ve bu benliğin yeşereceği yer olarak şekillendirici topluluk anlayışını savunmaktadır. Çalışma, benliğin verili bir öz olduğunu reddeden Foucault'nun çalışmalarının incelenmesiyle devametmektedir. Foucault bireylerin iktidar sonucu kurulduğunda ısrarcıyken, yine de benliğin kişinin kendi çabasıyla özerk kurulmasının eleştirel tavır ve aşıcı pratikler aracılığıyla mümkün olduğunu vurgulamaktadır. Çalışmanın sonucunda Sandel- Foucault karşılaştırılmasına gidilmekte ve aralarındaki yakınlıklar ve farklılıklar tespit edilmektedir. Temelde, benliğin tarihsel bir oluşum olduğu konusunda birleşirken, bireysel özerklik ve topluluk bağlarının önemi konularında fikirlerinin ayrışmakta olduğu savunulmaktadır. Anahtar Kelimeler: Benlik, siyasal kuram, liberalizm, özerklik, topluluk, eleştirel tavır, Rawls, Sandel, Foucault VI