Exploring the ways for integrating the green bond with decoupling projects through monitoring and evaluation: The carbon emission atlas and expert system (KAUS)


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, ŞEHİR VE BÖLGE PLANLAMA ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: ŞEVVAL ÇAVUŞOĞLU

Danışman: ANLI ATAÖV DEMİRKAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Son yıllarda yapılan araştırmalarda iklim krizinin, insan faaliyetlerinden kaynaklanan karbon emisyonlarının bir sonucu olduğu vurgulanmaktadır. İklim krizi dünya çapında kentsel ortamları olumsuz etkileyen ciddi çevre sorunlarına yol açmaktadır. Çevreye duyarlı planlama yaklaşımları, karbon emisyonlarının azaltılmasına yardımcı olabilir. Bunu yapmanın etkili bir yolu, şehirlerdeki enerji kullanımını azaltmak ve insan davranışını yönlendirerek karbon nötrlüğü sağlamaktır. Küresel ölçekte, Yeşil Mutabakat (Green Deal) gibi karbon emisyonları için bir çerçeve çizen uluslararası anlaşmalar, duruma hem çevresel hem de ekonomik açıdan bakma ihtiyacını ortaya koymaktadır. Bu nedenle temel amaç, ayrıklaştırma (Decoupling) yani ekonomik büyümeyi sağlarken çevre üzerindeki baskıyı kaldırarak sürdürülebilir yeşil büyümeyi sağlamak olmalıdır. Ayrıklaştırma amaçlı kalkınma projelerinin uygulanması ve yayılması için fonlara veya hibelere ihtiyaç duyulmaktadır. Bu mali destek için dünya genelinde devlet destekleri yeterli olmadığı için bu projelere piyasa değeri yaratılarak özel yatırımların yaygınlaştırılması gerekmektedir. Bu açıdan, yeşil finans bu piyasa için bir katalizör görevi görebilir. Dolayısıyla bu projeler ile yeşil finansmanın nasıl entegre edilebileceği araştırılmalıdır. Yeşil tahvil ve ayrıklaştırma projeleri konseptlerinin her ikisi de izleme ve değerlendirmeye ihtiyaç duyar. Dolayısıyla izleme ve değerlendirme araçları aracılığıyla birlikte çalışmak üzere bir araya gelebilirler. Bu çalışmanın temel amacı, ayrıklaştırma (Decoupling) hedefli projeleri içeren izleme ve değerlendirme sistemlerine planlama sürecinde yeşil finans modülünün nasıl entegre olabileceğini araştırmaktadır. Bu kapsamda, ODTÜ-Yapılı Çevre ve Tasarım Uygulama ve Araştırma Merkezi (YTM-MATPUM) tarafından yürütülmüş GAP Bölgesi'nde Karbon Salım Atlası ve Uzman Sistemi Projesi incelenmiştir. Bu doğrultuda bu sisteme yeşil finans entegrasyonunun nasıl sağlanabileceği ve bu entegrasyonun önündeki sorunların neler olduğu tartışılmıştır.