Isocation and biochemical characterization of alfa-amylase inhibitör from common bean (phaseolus vulgaris L.)
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Edebiyat Fakültesi, Biyolojik Bilimler Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2000
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: ZEYNEP AKYOL
Danışman: HÜSEYİN AVNİ ÖKTEM
Özet:oz a-AMİLAZ İNHİBİTÖRÜNÜN FASULYEDEN İZOLASYON VE BİYOKİMYASAL KARAKTERİZASYONU (Phaseolus vulgaris L.) Akyol, Zeynep Yüksek Lisans., Biotekhnoloji Anabilim Dalı Tez Yöneticisi: Prof. Dr. Hüseyin Avni Öktem Ortak Tez Yöneticisi: Prof. Dr. Oktay Gürkan Temmuz 2000, 109 sayfa Bitkilerdeki en önemli direnç proteinlerinden bir tanesi ot amilaz inhibitörleridir (a Al). Zararlı tarafından alındığı zaman, a-amilaz aktivitesini bloke edip, nişasta sindirimini durdurmakta, sonuç olarak da zararlının ölümüne sebep olmaktadır. Fasulye, (Phaseolus vulgaris L.) en önemli ccAI depolarından biri olarak bilinmektedir. vıBu araştırma, yerli bir fasulye çeşidi olan Şehirali tohumlarından ocAI izolasyonu ve biyokimyasal karakterizasyonu üzerine yoğunlaşmaktadır. İlk olarak oc-amilaz enzimi ve aAI için kullanılacak olan spektrofotometrik ve aktivite boyaması deneyleri optimize edilmiştir. Bu çalışmalar inhibitörün oc-amilaz enzimi üzerindeki etkisini gösterebilmesi için gereken en uygun koşullan belirleyebilmek için kullanılmışlardır. Deneyler sonucunda oc-amilaz inhibitörünün oc-amilaz enzimi üzerindeki negatif etkisinin konsantrasyon, zaman ve ısıya bağımlı olduğu bulunmuştur. Optimize edilmiş koşullarda, 2 ünite oc- amilaz enziminin, 200 ug inhibitörle 30°C de 30 dakika bekletilmesi halinde, etkisini tamamen kaybettiği gözlenmiştir. Aynı koşullarda nohut ve mercimekten aynı yöntemle izole edilmiş inhibitörler oc-amilaz üzerinde aynı etkiyi göstermemişlerdir. Bir sonraki adımda, İzole edilmiş olan inhibitörün ısya ve sindirim enzimlerine karşı dayanıklılığı test edilmişdir. Bu çalışma sonucunda oc-amilaz inhibitörünün, ısıya dayanıklı bir protein olduğu ve 70°C de 20 dakika inkübasyonda bile etkisini kaybetmediği görülmüştür. Bu değerlerin üzerindeki inkübasyonlar inhibitörün etkisini düşürmektedir. vııcc-amilaz inhibitörütıün tripsin sindiriminedirençli olduğu, fakat kimotripsin sindirimine direnç gösteremediği de bulunmuştur. Bu çalışmanın sonuçlan aAI lerinin böcek sindirim sistemindeki cc-amilaz enzimlerine etkisi üzerine yapılacak yeni çalışmalara ışık tutacağı düşünülmektedir. Buna bağlı olarak, gen mühendisliği metodları kullanılarak cc-amilaz geninin hedef bitkilere aktarılması ve bu transgenik bitkilerde böceklere karşı direnç sağlanabilmesi, planlanan araştırmalar arasındadır. Anahtar kelimeler: Fasulye, böcek direnci, ct-amilaz enzimi, cc-amilaz enzim inhibitörü, transgenik bitki teknolojisi. vııı ne. yükseköğretim kuru lu DOKÛMAIOASYON MERKEZİ