A bim-integrated agent-based simulation method for time-space conflict detection among mobile resources in construction projects
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, İnşaat Mühendisliği Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: SAMAN KHATAEI
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Asli Akçamete Güngör
Eş Danışman: Rifat Sönmez
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Proje hızlandırma teknikleri, inşaat projelerinin zamanında tamamlanabilmesi için sıkça kullanılır. Bu bağlamda yaygın olarak kullanılan tekniklerden biri de süre kısaltma (crashing) yöntemidir ve bu yöntem, kritik yol aktivitelerine ait kaynakların artırılarak işin süresinin kısaltılmasını gerektirir. Ancak, proje kaynaklarındaki herhangi bir artış, kaynaklar arasındaki etkileşimleri artırarak zaman-alan çatışmalarına yol açar ve bu durum, süre kısaltma analizinde dikkate alınmalıdır. Geleneksel olarak, süre kısaltma analizi, proje yöneticisinin içgörüleri veya önceki proje kayıtlarına dayanarak öznel bir şekilde gerçekleştirilir, bu da güvenilir tahminlere yol açmayabilir. Süre kısaltma alternatifleri için daha doğru bir tahmin elde edebilmek adına kaynaklar arasındaki alan sıkışıklığı nicel olarak ölçülmeli ve proje bazlı, sayısal bir yaklaşımla analize dahil edilmelidir. Bu çalışmada, süre kısaltma alternatiflerini oluşturmak ve değerlendirmek için zaman-alan çatışmalarını nicel olarak ölçmek üzere ajan tabanlı simülasyon (ABS) ve Yapı Bilgi Modellemesi (YBM) bazlı yeni bir simülasyon yöntemi sunar. Bu yöntem, inşaat simülasyonunun doğruluğunu artırmayı ve zaman-maliyet denklemi ve ilgili risk analizlerini desteklemek için zaman-alan çatışmalarını ölçerek mevcut eksiklikleri gidermeyi amaçlamaktadır. Bu metot, 4B YBM modelini, bir ajan havuzunu ve süre kısaltma alternatiflerini girdi olarak alır ve ajanların, proje iş gücünü temsil ettiği bir simülasyon üretir. Bu ajanlar, önceden tanımlanmış davranış kalıplarına göre bağımsız olarak aksiyon alabilirler ve çevre algıları ile diğer ajanlarla etkileşimlerine dayalı olarak bir yapay zeka (AI) yol bulma algoritması aracılığıyla hareket ederler. Ajanların bağımsız doğasından yararlanarak, ekiplerin gerçek durumlarda sergiledikleri davranışları modelleyen bir çatışma önleme mekanizması da geliştirilmiş ve ajanlarla entegre edilmiştir. Önerilen yöntemi değerlendirmek amacıyla, farklı ortamlara sahip iki örnek proje üzerinde, bir oyun motoru ve ticari bir simülasyon aracı kullanılarak uygulanmıştır. Analiz sonuçları, zaman-alan çatışmalarının ekip verimliliği üzerindeki etkisini göstermiş ve ekip sayısı-proje süresi tahmini gibi nicel süre kısaltma modları sağlamıştır. Bu yöntemin, süre kısaltma analizinin doğruluğunu artırması ve planlayıcıların farklı zaman-maliyet senaryolarıyla ilişkili riskleri içeren olası sonuçları öngörmelerine yardımcı olması beklenmektedir.