Womanly experience in diasporic spaces: Buchi Emecheta and Emine Sevgi Özdamar
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İNGİLİZ EDEBİYATI ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: ŞERMİN SEZER TORAMAN
Danışman: NURTEN BİRLİK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma, hikayesi 1960'lar ve 70'lerde diaspora bağlamında geçen, Buchi Emecheta tarafından yazılan Çukurda (1972) ve İkinci Sınıf Vatandaş (1974) ve Emine Sevgi Özdamar tarafından yazılan Hayat Bir Kervansaray (1992) ve Haliçli Köprü (1998) adlı dört romanda kadın karakterlerin başka bir ülkeye göç etme nedenlerini ve onların özne oluşum süreçlerini tartışmaktadır. Diasporayı romanların geçtiği sosyal bağlam olarak ele alan bu çalışma, Rosi Braidotti'nin göçebe düşünce ve öznellik anlayışının zemininde kadın kahramanların özne oluşturma süreçlerini incelemektedir. Braidotti'nin kavramlarına başvurulmasının nedeni Braidotti'nin rizom (köksap) kavramının sağladığı alternatif bir mekan olasılığını vurgulaması ve göç ve diaspora deneyiminin ötesinde bir öznellik arayışını incelemeye olanak tanımasıdır. Çalışmada, romanların hem yazarları hem de ana karakterleri kadın olduğu için, kadın yazınının da karakterlerin özne oluşumunun önemli bir parçası haline geldiğini ileri sürüyorum; bu nedenle, Braidotti'nin göçebe öznellik kavramı ile birlikte Helen Cixous'nun kadın bedeninden ve deneyiminden yazma üstüne düşüncelerine de başvuruyorum. Ana karakterler yalnızca cinsiyet, ırk, etnik köken, din vb. gibi yaygın kimlik belirteçlerinin altüst oluşunu değil, aynı zamanda tamamen farklı gelenekler, tarihler ve ülkelere 'gömülü' olmalarına rağmen, bu iki farklı karakterin benzer özne oluşum süreçlerinden geçişişini de, bu kategorilerin inkârı olarak gözler önüne serer. Dolayısıyla bu çalışma, kadın karakterlerin ataerkil kısıtlamalardan kurtulabilecekleri ve sürekli özne oluşturma süreçlerine girebilecekleri 'köksap' bir alan açmak için kendi ülkelerinden göç ettikleri sonucuna varmaktadır.