Performance and cost evaluation of reinforced concrete buildings designed according to 1975 and 1997 Turkish Seismic Design Codos


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, İnşaat Mühendisliği Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 1998

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: MEHMET HAKAN ŞAPCI

Danışman: HALUK SUCUOĞLU

Özet:

Bu tezde Türkiye Deprem Yönetmeliği revizyonunun betonarme binalardaki etkisi incelenmiştir. Bu amaçla perde-çerçeve taşıyıcı sisteme sahip dört, altı ve on katlı konut binaları 1975 ve 1997 Türkiye Deprem Yönetmeliklerine uygun olarak tasarlanmıştır. Deprem yönetmeliği revizyonunun gerektirdiği değişiklikler bu binalarda tespit edilmiştir. Taşıyıcı sistemlerin metraj ve maliyetleri karşılaştırılmıştır. Altı katlı binaların sismik davranış ve performansı doğrusal olmayan bir yapısal modelin itme testi ve 1992 Erzincan (Türkiye)depremi için zaman tanım alanında analizi ile değerlendirilmiştir. Ayrıca itme testinde birleşim kesme kuvveti seviyesi de izlenmiştir. Türkiye Deprem Yönetmeliği revizyonunun daha büyük kolonlar ve daha yüksek yatay rijitlik gerektirdiği tesbit edilmiştir. 1997 Yönetmeliğinin birleşim kesme kuvveti sınırının taşıyıcı sistem geometrisini tahakküm ettiği anlaşılmıştır. Birleşim kesme kuvveti üst sınırına göre belirlenen kolon boyutlarının minimum boyuna donatı veya önemsiz donatı artışları ile güçlü kolon-zayıf kiriş şartını sağlayabildiği belirlenmiştir. Türkiye Deprem Yönetmeliği revizyonun dikey elemanlarda odaklasan metraj artışlarına sebep olduğu gözlemlenmiştir. Dikey elemanların enine donatısında artan boyutlara ve arttırılmış düktilite gereklerine bağlı olarak önemli artışlar gözlemlenmiştir. Taşıyıcı sistem maliyetindeki artış % 20 olarak tahmin edilmiştir. 1997 Yönetmeliğinin gerektirdiği arttırılmış rij itlik ve dayanımın deprem yüklemesi altında daha üstün performans sağladığı tespit edilmiştir. 1997 Yönetmeliğini sağlayan yapılarda kolon mafsallarının azaldığı belirlenmiştir. 1997 Türkiye Deprem Yönetmeliğinin güçlü kolon-zayıf kiriş şartını sağlasalar dahi deprem yüklemesi altında önemli çekme kuvvetlerine maruz kalan kolonlarda plastik mafsal oluşabileceği gözlemlenmiştir. Çekmeye bağlı mafsallaşmanın sünek olması ve kolon mafsallarının az sayıda olması sayesinde bu durumun negatif etkilerinin önemsiz olması beklenmektedir. Birleşim kesme kuvveti seviyesi gözlemleri, birleşim kesme kuvveti üst limiti sayesinde birleşim kesme çatlamalarının önemli miktarda azaldığını ve ertelendiğini göstermiştir.Anahtar kelimeler: Türkiye Deprem Yönetmeliği, Afet Bölgelerinde Yapılacak Yapılar Hakkında Yönetmelik, metraj, maliyet, birleşim kesme, güçlü kolon-zayıf kiriş, sismik davranış.