Farklı Sosyometrik Statüdeki İlköğretim İkinci Kademe Öğrencilerinin Bazı Değişkenler Açısından İncelenmesi
Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İnönü Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye
Tez Danışmanı: Yrd. Doç. Dr. Baki Duy
Tezin Onay Tarihi: 2008
Tezin Dili: Türkçe
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:
Bu araştırmada, popüler, reddedilen ve ihmal edilen sosyometrik statülerindeki ilköğretim ikinci kademe öğrencilerinin akademik başarıları, aile ortamına dair algıları, aile, arkadaş ve öğretmenlerinden algıladıkları sosyal destek ve ebeveynlerinden algıladıkları kabul-ret düzeyleri incelenmiştir.
Araştırma örneklemi, 2006-2007 eğitim-öğretim yılında Elazığ il merkezinde bulunan 59 ilköğretim okulu arasından tesadüfi yöntemle seçilen 10 ilköğretim okulunun 6,7 ve 8. sınıflarında öğrenime devam eden, 307’si kız ve 333’ü erkek toplam 640 öğrenciden oluşmaktadır. Araştırmada ölçme aracı olarak Sosyometrik Test, Aile Ortamı Ölçeği, Algılanan Sosyal Destek Ölçeği ve Aile Kabul-Ret Ölçeği olmak üzere dört farklı ölçüm aracı kullanılmıştır. Akademik başarı değişkeni için ise öğrencilerin Ağırlıklı Yılsonu Başarı Ortalamaları okul kayıtlarından alınmıştır. Verilerin analizinde ise, Pearson korelasyon katsayısı, t testi, Mann Whitney U testi, tek yönlü varyans analizi ve Scheffe testi kullanılmıştır. Anlamlılık düzeyi .05 olarak alınmıştır.
Araştırmada elde edilen bulgular cinsiyet yönünden incelendiğinde, kız öğrencilerin erkek öğrencilere kıyasla ailelerinin birlik ve uyumunu, arkadaşlarından ve öğretmenlerinden aldıkları sosyal desteği ve ailelerinden aldıkları kabulü anlamlı düzeyde daha yüksek algıladıkları tespit edilmiştir. Öte yandan, aile ortamının düzenliliği algısında, aileden algılanan sosyal destekte ve sosyometrik statü dağılımlarında cinsiyetler arası fark olmadığı
bulgusuna ulaşılmıştır.
Elde edilen bulguların sosyometrik statüye dair sonuçlarına bakıldığında ise, popüler öğrencilerin reddedilen ve ihmal edilen öğrencilerden, ihmal edilen öğrencilerin ise reddedilen öğrencilerden akademik olarak anlamlı düzeyde daha başarılı oldukları görülmüştür. Ailelerinin birlik-uyum ve düzenine dair algılarında ise popüler, reddedilen ve ihmal edilen öğrenciler arasında anlamlı bir farklılık bulunamamıştır. Aile ve öğretmenlerinden algıladıkları sosyal destek bağlamında yine sosyometrik gruplar arası farklılığa rastlanmamıştır. Arkadaşlarından algıladıkları sosyal destekte ise, sadece popüler öğrencilerin reddedilen öğrencilere kıyasla anlamlı düzeyde yüksek sosyal destek algıladıkları bulgusuna ulaşılmıştır. Popüler ile ihmal edilen ve reddedilen ile ihmal edilen gruplar arasında arkadaş sosyal desteği bağlamında anlamlı bir farkın olmadığı görülmüştür.
Aile kabul-ret değişkeni bağlamında ise, sadece popüler öğrenciler reddedilen öğrencilerden daha yüksek kabul algılamaktadırlar. Diğer grup karşılaştırmalarında anlamlı farklılıklara rastlanmamıştır.
Elde edilen bulguların, yapılmış olan yurtdışı araştırmalarla farklılaşan yönlerinin Türk aile yapısı ve kültürünün kendine özgü yapısından kaynaklandığı düşünülmektedir.
ANAHTAR KELİMELER: Sosyometrik Statü, Aile Ortamı, Aile Kabul-Ret, Algılanan Sosyal Destek, Akademik Başarı