Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tez Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Matematik Ve Fen Bilimleri Eğitimi Bölümü, Türkiye
Tez Danışmanı: Mine Işıksal Bostan
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: İngilizce
Desteklendiği Program: Diğer
Özet:
Bu çalışmanın amacı, dörtgenler bağlamında öğrencilerin matematiksel argümanlarını anlık fark etmelerini desteklemeyi amaçlayan, tasarlanmış bir öğrenme ortamının temel bir bileşeni olan matematiksel argümantasyonun işbirlikli analizi sürecinde matematik öğretmenlerinin kolektif fark etmelerini incelemektir. Öğrenme ortamı, sınıf içinde matematiksel argümantasyonun desteklenmesini ve bu argümantasyonun Toulmin’in argümantasyon modeli kullanılarak işbirlikli biçimde analiz edilmesini içermektedir. Öğrenme ortamının kuramsal tasarımı ve öngörülen öğrenme mekanizmaları bir varsayım haritası aracılığıyla ortaya konulmuştur.
Bu nitel durum çalışması, 2021–2022 akademik yılının bahar döneminde yürütülen bir eğitsel tasarım araştırmasının parçasıdır. Çalışmanın katılımcılarını ortaokul düzeyinde görev yapan üç gönüllü matematik öğretmeni oluşturmaktadır. Çalışmada, işbirlikli argümantasyon analizi oturumlarının ve bu oturumlara ilişkin argümantasyon şemalarının video kayıtları, sınıf içi uygulamaların video kayıtları, öğretmenler tarafından kaydedilen videolar ve bunlar üzerine yapılan yarı yapılandırılmış görüşmeler; öğretmenlerin başlangıç ve revize edilmiş ders planları olmak üzere çoklu veri kaynakları kullanılmıştır. Veriler, öğretmenlerin işbirlikli argümantasyon analizi sürecinde neyi ve nasıl fark ettiklerini, ayrıca sınıflarında matematiksel argümantasyonu desteklemeye yönelik aldıkları öğretimsel kararların niteliğini incelemek amacıyla nitel analiz yöntemleriyle analiz edilmiştir.
Bulgular, öğretmenlerin işbirlikli matematiksel argümantasyon analizi oturumları sırasında hem matematiksel argümantasyon süreçlerine hem de dörtgenlere özgü matematiksel argümanlara ilişkin çıkarımlarda bulunduklarını göstermektedir. Bu yorumların argüman bileşenlerinin belirlenmesine, bu bileşenlerin ya da argümantasyon sürecinin bir bütün olarak sorgulanmasına dayandığı görülmüştür. Bulgular, sınıf içi argümantasyonun işbirlikli analizinin belirli bir matematiksel içerik alanında öğretmenlerin matematiksel argümanlar ve argümantasyonun temel özelliklerine yönelik kolektif fark etmelerini nasıl desteklediğini ortaya koymakta ve varsayım haritasının belirli bileşenlerinin öğretmenlerin anlık fark etmelerini ve öğretimsel uygulamalarını nasıl şekillendirebileceğine ilişkin örnekler sunmaktadır.