Reading the Transformations of Konya Culture Park as an Urban Space
Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi, Mühendislik Ve Fen Bilimleri Enstitüsü, Mimarlık, Türkiye
Tez Danışmanı: Havva Meltem Gürel
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: İngilizce
Özet:
Eğlence tesisleri ile kentsel yeşil mekanlar olarak inşa edilen kültürparklar, Erken Cumhuriyet Dönemi’nin en önemli modernizasyon projelerinden biri olmuştur. Ulusal idealleri ve cumhuriyetçi dünya görüşünü ele alan kültürparklar, çağdaş yaşam şekillerinde halkı eğitmek ve aydınlatmak için bir araç olarak hizmet etmiş ve eğlence pratiklerinin yeni formlarını ortaya koymuştur. Bu şekilde kültürparklar Türkiye'de modernite kavramının sembolü olmuştur. Modernitenin bir yansıması olarak kültürpark fikri 1930'ların başlangıcından itibaren varlığını sürdürmüştür. Bu çalışma, Konya Kültürpark'ı ileri dönem kültürparklarının bir örneği olarak Türkiye'deki siyasi anlayış ve fikirler üzerinden inceler. Çalışma ilk olarak Cumhuriyet Dönemi'nin başlarında Mevlevi tarikatına ait bir dini bahçeden, kentsel bir park alanına kadar Konya Kültürpark'ın yer aldığı temellerin, tarihsel ve mekansal gelişimini incelemektedir. Daha sonrasında ise çalışma, Lefebvre’nin mekansal teorileri ve bağıntıları ile; 1970'lerdeki kültürparkın sosyal, zihinsel ve fiziksel özelliklerini, daha önceki örneklerle karşılaştırarak analiz etmektedir. Bu araştırmanın temel katkısı, Konya Kültürpark'ın sosyo-kültürel bağlamında dönüşümünü okumak ve parkın dönüşümünü politik açıdan yönlendirilmiş mekan temsilleri, temsil mekanları ve kullanıcıların pratikleri üzerinden incelemektir. Bu çalışma, Türkiye'deki kültürparkların gelişimi ile bağlantılı olarak Konya Kültürpark'ın mekansal üretimine odaklanarak mimarlık tarihi ve kentsel çalışmalara katkı sağlamaktadır.