Sodium, calcium, magnesium and hydrogen forms of zeolite Y for the adsorption of glucose and fructose from aqueous solutions
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Edebiyat Fakültesi, Kimya Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2002
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: MİSKET HEPER
Danışman: BURHAN LEMİ TÜRKER
Özet:oz SODYUM, KALSİUM, MAGNEZYUM, AMONYUM VE HİDROJEN FORMLARINDAKİ ZEOLİT Y'DE SULU ÇÖZELTİLERİNDEN GLİKOZ VE FRÜKTOZ ADSORPLANMASI HEPER, Misket Yüksek Lisans Tezi, Biyoteknolpji Bölümü Tez Yöneticisi: Prof. Dr. N. Suzan Kıncal Ortak Tez Yöneticisi: Prof. Dr. Lemi Türker Aralık 2002, 96 sayfa Sodyum, kalsiyum, amonyum, magnezyum ve hidrojen formlarındaki Y tipi zeolitlerin %25 (w/v) lik glikoz, früktoz ya da eşit ağırlıkta karışımlarındaki adsopsiyon hızı ve denge değerleri 50°C de kesikli sistemde araştırılmıştır. Glikoz'un saf sulu çözeltisinin adsorpsiyonu tüm katyonik formlarda çok hızlıolup, 30 dakika sonunda hiç değişim göstermemeye başlamıştır. Frütozun saf sulu çözeltisinden adsorpsiyon hızı katyonik formlara bağlı olarak değişmektedir. H- formunda glikozun adsorpsiyon hızına yakın olarak gözlenen bu değer, H+> Mg+2>NH4+>Ca+2> Na+ sıralamasıyla yavaşlamaktadır. Her iki şekerin birlikte bulunduğu çözeltilerde adsorpsiyon davranışı değişmekte, şekerler birbirlerini başta Na-Y olmak üzere tüm katyonik formlarda yavaşlatmaktadırlar. Buna bağlı olarak, Na-, Mg- ve H- Y formlarının hız bazlı seçicilik göstermedikleri, Ca- ve NH4- formlarında ise glikoz adsorpsiyonun früktozdan daha hızlı olduğu gözlenmiştir. Ca-Y deneyleri sırasında deney ortamına CaCİ2 eklenmesi glikoz ve früktoz arasındaki farkı arttırmış ve früktoz adsorpsiyonunu ilk 30 dakika içinde neredeyse fark edilmeyecek kadar az seviyeye indirmiştir. Buna karşılık, NH4-Y deney ortamına NH4CI eklenmesi seçiciliği olumsuz yönde etkilemiştir. NH4- ve Ca- formlarının şekerleri geri bırakma profilleri incelenmiş ve bu oranın NH4- formunda yaklaşık %30, Ca- formunda ise yaklaşık %50 olduğu tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Adsopsion, Seperasyon, Zeolit, Glikoz, Früktoz, Katyonik Formlar.